What's New Here?

    Image result for women shocked at husband cheating
    Kuna mdada nilimkopesha pesa kwa ahadi kuwa baada ya wiki moja atanirejeshea pesa zangu.
    Baada ya wiki moja nampigia simu hapokei simu zangu, nimempigia zaidi ya mara kumi (10) bila ya mafanikio!
    Kila nikimpigia simu hajibu simu zangu, nikahamua kumwandikia message kwa WhatsApp...!
    _Hello Mamu, Nakupigia simu sio kukudai pesa zangu, ila nataka kukwambia kuwa hapa Ubungo Plaza kuna wadada wawili walikuwa wanapigana kumgombea Mumeo (Baba Nang'oto). Ilikuwa vuta nikuvute na mumeo alikuwa kasimama tu anawaangalia akitabasamu. Baada ugomvi kwisha akaondoka na mmoja wao na kumwacha yule mwingine akitukana matusi kama ana akili nzuri._
    --
    _*Kisha nikaituma ile message*_
    Baada ya dakika kama mbili hivi, akanipigia simu nami wala sikupokea simu yake... Akapiga tena na tena kama mara ishirini hivi wala sikupokea.
    *Akatuma message akiniuliza...*
    _Hao wanawake unawajuwa, ...mume wangu na huyo mwanamke wameelekea wapi, wewe unawajuwa hao wanawake waliopigana, yaani hapa nimechanganyikiwa kwa kweli...!_
    Nikaisoma message yake wala sikuijibu, nikamchunia kimyaaa...!
    Akanipigia tena simu mara tano, sikupokea simu zake, kimyaaa...! Akaniandikia message nyingine....
    *...Nakupigia jamani pokea simu basi nina pesa zako nataka nikupe... Naomba basi tukutane mjini unihadithie vizuri...!*
    Nami nikamjibu...
    _Nitumie hizo pesa kwenye Namba yangu ya Mpesa, ili nipitie sheli kujaza mafuta nije mjini kukupitia nikupeleke mahala walipo...!_
    Baada ya dakika 2 message ikaingia, kuangalia balance yangu ya Mpesa, nikakuta kaingiza pesa zangu zote ninazo mdai...!
    Nikazima simu nikajilalia zangu kimyaaa.... Kama sio mie!

    Ukitaka kuwa mbaya dai chako. Mjini shule!

    Image result for women shocked at husband cheating
    Kuna mdada nilimkopesha pesa kwa ahadi kuwa baada ya wiki moja atanirejeshea pesa zangu.
    Baada ya wiki moja nampigia simu hapokei simu zangu, nimempigia zaidi ya mara kumi (10) bila ya mafanikio!
    Kila nikimpigia simu hajibu simu zangu, nikahamua kumwandikia message kwa WhatsApp...!
    _Hello Mamu, Nakupigia simu sio kukudai pesa zangu, ila nataka kukwambia kuwa hapa Ubungo Plaza kuna wadada wawili walikuwa wanapigana kumgombea Mumeo (Baba Nang'oto). Ilikuwa vuta nikuvute na mumeo alikuwa kasimama tu anawaangalia akitabasamu. Baada ugomvi kwisha akaondoka na mmoja wao na kumwacha yule mwingine akitukana matusi kama ana akili nzuri._
    --
    _*Kisha nikaituma ile message*_
    Baada ya dakika kama mbili hivi, akanipigia simu nami wala sikupokea simu yake... Akapiga tena na tena kama mara ishirini hivi wala sikupokea.
    *Akatuma message akiniuliza...*
    _Hao wanawake unawajuwa, ...mume wangu na huyo mwanamke wameelekea wapi, wewe unawajuwa hao wanawake waliopigana, yaani hapa nimechanganyikiwa kwa kweli...!_
    Nikaisoma message yake wala sikuijibu, nikamchunia kimyaaa...!
    Akanipigia tena simu mara tano, sikupokea simu zake, kimyaaa...! Akaniandikia message nyingine....
    *...Nakupigia jamani pokea simu basi nina pesa zako nataka nikupe... Naomba basi tukutane mjini unihadithie vizuri...!*
    Nami nikamjibu...
    _Nitumie hizo pesa kwenye Namba yangu ya Mpesa, ili nipitie sheli kujaza mafuta nije mjini kukupitia nikupeleke mahala walipo...!_
    Baada ya dakika 2 message ikaingia, kuangalia balance yangu ya Mpesa, nikakuta kaingiza pesa zangu zote ninazo mdai...!
    Nikazima simu nikajilalia zangu kimyaaa.... Kama sio mie!
     uongozi wa kituo cha NICOPOLIC ACADEMY ukiwa na watoto wa kituo hicho wakitoa msaada wa watoto wenzao ambao ni wagonjwa katika hospitari ya wilaya ya Ludewa





     Kaimu mganga mkuu wa hospitari ya wilaya ya Ludewa Dkt.Frank Mwambasanga




    Wodi ya watoto katika hospitari ya wilaya ya Ludewa 






    Kituo cha watoto yatima na waishio katika mazingira hatarishi wilayani Ludewa katika mkoa wa Njombe kimetoa misaada mbalimbali kwa watoto wenzao ambao ni wagonjwa na wamelazwa katika wodi ya watoto hospitari ya wilaya ya Ludewa.

    Akitoa msaada wa Sabuni na vitu vingine jana  kwa watoto waliolazwa katika hospitali hiyo Mkurugenzi wa NICO POLIC ACADEMY Bw. Augustino Mwinuka alisema kuwa lengo la kwenda na watoto wa kituo hicho ili kuwajulia hali watoto wagonjwa waliolazwa katika hospitari ya wilaya ya Ludewa ni kuwafundisha watoto wa NICO POLIS ACADEMY kuwa na matendo ya huruma.

    Bw. Mwinuka alisema kuwa watoto wanaoishi katika mazingira hatarishi wanatakiwa kujifunza upendo kwa kuonesha watoto wengine hivyo ni utaratibu wa kituo hicho kuwatembeza watoto hao katika kuisaidia jamii nyingine yenye shida zaidi ya watoto wanaotoka NICOPOLIS ACADEMY.

    Alisema kuwa kituo hicho kinachukua watoto wa aina mbalimbali ambao ni watoto wenye ulemavu wangozi,watoto yatima na wanaoishi mazingira hatarishi pia baadhi ya wazazi huwaleta watoto wao ili waweze kupata elimu kwa kuchangia gharama nafuu.

    “Tumewaleta watoto hawa kuwaona watoto wenzao ambao ni wagonjwa na kuwapatia vitu vichache ili kuwafundisha watoto tulionao katika kituo chetu waweze kuwa na moyo wa huruma na kuwajali wengine kwani watoto wengine tulio nao wameharibiwa kisaikolojia kutokana na maisha waliokuwa wakiishi kabla ya kuja kuishi katika kituo chetu hivyo inaweza kusaidia kuwaweka sawa katika jamii”,alisema Bw.Mwinuka.

    Akitoa shukrani zake kwa uongozi wa kituo cha NICO POLIC ACADEMY kaimu mganga mkuu wa Hospitari ya wilaya ya Ludewa Daktari. Frank Mwambasanga alisema kuwa kituo hicho ni mfano wakuigwa kwani wameonesha kuwa wapo kwaajili ya jamii na si vinginevyo.

    Dkt.Mwambasanga alisema kuwa kituo hicho kimetoa faraja kwa watoto hao ambao ni wagonjwa richa ya kuwa wamekuja kuwafundisha watoto wanaoishi kituoni hapo kushiriki katika shughuri za kijamii lakini kwa misaada yao na zawadi walizowabebea watoto wenzao nifaraja kubwa kwa wauguzi wao na wagonjwa kwa ujumla.

    Aidha Dkt. Mwambasanga aliwataka wadau na viongozi wa shule mbalimbali wilayani hapa kuiga mfano wa kituo hicho ambacho kinatambua umuhimu wa kuwatembelea wagonjwa kwani kwa kufanya hivyo wagonjwa watafarijika kutokana na hali halisi kuwa shule za wilaya ya Ludewa hazina utamaduni wa kuwatembelea wagonjwa.


    Mwisho.

    Kituo cha watoto waishio katika mazingira hatarishi cha Nico Polic Academy chawatembelea wagonjwa.

     uongozi wa kituo cha NICOPOLIC ACADEMY ukiwa na watoto wa kituo hicho wakitoa msaada wa watoto wenzao ambao ni wagonjwa katika hospitari ya wilaya ya Ludewa





     Kaimu mganga mkuu wa hospitari ya wilaya ya Ludewa Dkt.Frank Mwambasanga




    Wodi ya watoto katika hospitari ya wilaya ya Ludewa 






    Kituo cha watoto yatima na waishio katika mazingira hatarishi wilayani Ludewa katika mkoa wa Njombe kimetoa misaada mbalimbali kwa watoto wenzao ambao ni wagonjwa na wamelazwa katika wodi ya watoto hospitari ya wilaya ya Ludewa.

    Akitoa msaada wa Sabuni na vitu vingine jana  kwa watoto waliolazwa katika hospitali hiyo Mkurugenzi wa NICO POLIC ACADEMY Bw. Augustino Mwinuka alisema kuwa lengo la kwenda na watoto wa kituo hicho ili kuwajulia hali watoto wagonjwa waliolazwa katika hospitari ya wilaya ya Ludewa ni kuwafundisha watoto wa NICO POLIS ACADEMY kuwa na matendo ya huruma.

    Bw. Mwinuka alisema kuwa watoto wanaoishi katika mazingira hatarishi wanatakiwa kujifunza upendo kwa kuonesha watoto wengine hivyo ni utaratibu wa kituo hicho kuwatembeza watoto hao katika kuisaidia jamii nyingine yenye shida zaidi ya watoto wanaotoka NICOPOLIS ACADEMY.

    Alisema kuwa kituo hicho kinachukua watoto wa aina mbalimbali ambao ni watoto wenye ulemavu wangozi,watoto yatima na wanaoishi mazingira hatarishi pia baadhi ya wazazi huwaleta watoto wao ili waweze kupata elimu kwa kuchangia gharama nafuu.

    “Tumewaleta watoto hawa kuwaona watoto wenzao ambao ni wagonjwa na kuwapatia vitu vichache ili kuwafundisha watoto tulionao katika kituo chetu waweze kuwa na moyo wa huruma na kuwajali wengine kwani watoto wengine tulio nao wameharibiwa kisaikolojia kutokana na maisha waliokuwa wakiishi kabla ya kuja kuishi katika kituo chetu hivyo inaweza kusaidia kuwaweka sawa katika jamii”,alisema Bw.Mwinuka.

    Akitoa shukrani zake kwa uongozi wa kituo cha NICO POLIC ACADEMY kaimu mganga mkuu wa Hospitari ya wilaya ya Ludewa Daktari. Frank Mwambasanga alisema kuwa kituo hicho ni mfano wakuigwa kwani wameonesha kuwa wapo kwaajili ya jamii na si vinginevyo.

    Dkt.Mwambasanga alisema kuwa kituo hicho kimetoa faraja kwa watoto hao ambao ni wagonjwa richa ya kuwa wamekuja kuwafundisha watoto wanaoishi kituoni hapo kushiriki katika shughuri za kijamii lakini kwa misaada yao na zawadi walizowabebea watoto wenzao nifaraja kubwa kwa wauguzi wao na wagonjwa kwa ujumla.

    Aidha Dkt. Mwambasanga aliwataka wadau na viongozi wa shule mbalimbali wilayani hapa kuiga mfano wa kituo hicho ambacho kinatambua umuhimu wa kuwatembelea wagonjwa kwani kwa kufanya hivyo wagonjwa watafarijika kutokana na hali halisi kuwa shule za wilaya ya Ludewa hazina utamaduni wa kuwatembelea wagonjwa.


    Mwisho.
    Kwa mara nyingine nchi ya Tanzania imeingia katika historia ya dunia. Moja ya maeneo ambayo yataona kupatwa kwa jua kwa asilimia zaidi ya tisini ni kutoka Tanzania eneo la mkoa wa Njombe na Mbeya, Nyanda za juu kusini mwa Tanzania.

    Katika kijiji cha Litundu kilichopo katika wilaya mpya ya Wanging'ombe tayari uongozi kutoka ngazi mbalimbali za serikali umefanya maandalizi ya kuwapokea wageni watakaoelekea maeneo hayo ili kujionea tukio hilo ambalo hutokea kwa nadra sana katika sayari ya dunia na inasemekana litatokea tena ifikapo mwaka 2096 au 2097. Tukio la kupatwa kwa jua katika eneo hilo litatokea saa tatu na dakika tatu na sekunde 56 (03:03 asubuhi) na litadumu kwa muda wa dakila tatu na sekunde tano nukta sita (03m5.6s). Pia wametoa angalizo kwa wananchi wa maeneo hayo juu ya athari wanazoweza kuzipata kwa kuangalia jua bila kutumia vifaa maalumu.

    Pia kutoka mkoa wa Mbeya eneo la Mbarali ndio eneo pekee ambalo watashuhudia tukio hilo kwa uzuri kabisa.

    Jionee ramani inayoonyesha jinsi kupatwa kwa jua kutakavyotokea siku ya kesho tarehe 1, Septemba 2016

    Kwa mara nyingine nchi ya Tanzania imeingia katika historia ya dunia. Moja ya maeneo ambayo yataona kupatwa kwa jua kwa asilimia zaidi ya tisini ni kutoka Tanzania eneo la mkoa wa Njombe na Mbeya, Nyanda za juu kusini mwa Tanzania.

    Katika kijiji cha Litundu kilichopo katika wilaya mpya ya Wanging'ombe tayari uongozi kutoka ngazi mbalimbali za serikali umefanya maandalizi ya kuwapokea wageni watakaoelekea maeneo hayo ili kujionea tukio hilo ambalo hutokea kwa nadra sana katika sayari ya dunia na inasemekana litatokea tena ifikapo mwaka 2096 au 2097. Tukio la kupatwa kwa jua katika eneo hilo litatokea saa tatu na dakika tatu na sekunde 56 (03:03 asubuhi) na litadumu kwa muda wa dakila tatu na sekunde tano nukta sita (03m5.6s). Pia wametoa angalizo kwa wananchi wa maeneo hayo juu ya athari wanazoweza kuzipata kwa kuangalia jua bila kutumia vifaa maalumu.

    Pia kutoka mkoa wa Mbeya eneo la Mbarali ndio eneo pekee ambalo watashuhudia tukio hilo kwa uzuri kabisa.

    Chezea vyote lakini usiuchezee moyo wa mwenzio (Picha ya siku)


    Egyptian club Al Ittihad sack Cameroon international Samuel Nlend after he tests positive for AIDS
    Cameroon forward Samuel Nlend
    Siku chache baada ya kusaini dili la kuichezea klabu ya Al Ittihad ya nchini Misri, Samuel Nlend (Miaka 21) amejikuta katika wakati mgumu baada ya mkataba wake kusitishwa kutokana na kukutwa na maambukizi ya virusi vya UKIMWI. Habari hizo ziliripotiwa na chombo cha habari kutoka Misri,   KingFut.com kuwa taaria hiyo ilitolewa na msemaji wa klabu hiyo alipokuwa akizungumza na vyombo vya habari.
    Hakuna sheria inayomkataza mtu kujishughulisha na masuala ya soka lakini Nlend hatoweza kupata nafasi ya kufanya kazi katika nchi nyingine kutokana na hali yake ya afya, aliongeza.
    Nini maoni na matazamo wako juu ya suala hili? 
    Usisite kuacha maoni yako hapa chini na tutayajibu.

    Mshambuliaji wa Cameroon asitishiwa mkataba baada ya kupatikana na maambukizi ya ukimwi

    Egyptian club Al Ittihad sack Cameroon international Samuel Nlend after he tests positive for AIDS
    Cameroon forward Samuel Nlend
    Siku chache baada ya kusaini dili la kuichezea klabu ya Al Ittihad ya nchini Misri, Samuel Nlend (Miaka 21) amejikuta katika wakati mgumu baada ya mkataba wake kusitishwa kutokana na kukutwa na maambukizi ya virusi vya UKIMWI. Habari hizo ziliripotiwa na chombo cha habari kutoka Misri,   KingFut.com kuwa taaria hiyo ilitolewa na msemaji wa klabu hiyo alipokuwa akizungumza na vyombo vya habari.
    Hakuna sheria inayomkataza mtu kujishughulisha na masuala ya soka lakini Nlend hatoweza kupata nafasi ya kufanya kazi katika nchi nyingine kutokana na hali yake ya afya, aliongeza.
    Nini maoni na matazamo wako juu ya suala hili? 
    Usisite kuacha maoni yako hapa chini na tutayajibu.
    Kupitia ukurasa wake wa facebook, Eddo Kumwembe aliandika kitu kuhusiana na dili hilo. Hichi ndicho alichokiandika 
    "DEAL DONE. Am happy kuwatangazia kuwa nimesaini deal na Supersport kwa ajili ya kuwa Mchambuzi wao katika matangazo ya Ligi Kuu England kwa kiswahili. Nitakuwa naenda Johannesburg kila Ijumaa na kurudi Dar es salaam Jumatatu...Thanks everyone."

    Mchambuzi wa soka nchini, Eddo Kumwembe ala shavu nchini Afrika ya kusini

    Kupitia ukurasa wake wa facebook, Eddo Kumwembe aliandika kitu kuhusiana na dili hilo. Hichi ndicho alichokiandika 
    "DEAL DONE. Am happy kuwatangazia kuwa nimesaini deal na Supersport kwa ajili ya kuwa Mchambuzi wao katika matangazo ya Ligi Kuu England kwa kiswahili. Nitakuwa naenda Johannesburg kila Ijumaa na kurudi Dar es salaam Jumatatu...Thanks everyone."

    Faith Chepgetich Kipyegon wa Kenya siku ya Jumanne alishinda mbio za mita 1500 za wanawake na kuipa Kenya medali ya tatu ya dhahabu katika michezo ya Olimpiki ya Rio 2016.
    Kipyegon alimtoka bingwa wa dunia Genzebe Dibaba wa Ethiopia katika dakika za mwisho na kumaliza mbio hizo katika muda wa dakika 4, sekunde 08.92 wakati Dibaba alichukua medali ya fedha katika muda wa dakika 4, sekunde 10.27
    Jennifer Simpson wa Marekani alichukua medali ya shaba katika nafasi ya tatu kwa muda wa dakika 4, sekundu 10.53
    Ushindi wa Kipyegon umeifanya Kenya kupata medali ya dhahabu kila siku kuanzia Jumapili na mpaka sasa ina medali tatu za dhahabu na tatu za fedha na kuongoza bara la Afrika ikifuatiwa na Afrika Kusini yenye medali moja ya dhahabu, nne za fedha na moja ya shaba

    Kenya yapeta Afrika, Faith Kipyegon anyakua medali ya dhahabu mita 1500 Rio Olympics


    Faith Chepgetich Kipyegon wa Kenya siku ya Jumanne alishinda mbio za mita 1500 za wanawake na kuipa Kenya medali ya tatu ya dhahabu katika michezo ya Olimpiki ya Rio 2016.
    Kipyegon alimtoka bingwa wa dunia Genzebe Dibaba wa Ethiopia katika dakika za mwisho na kumaliza mbio hizo katika muda wa dakika 4, sekunde 08.92 wakati Dibaba alichukua medali ya fedha katika muda wa dakika 4, sekunde 10.27
    Jennifer Simpson wa Marekani alichukua medali ya shaba katika nafasi ya tatu kwa muda wa dakika 4, sekundu 10.53
    Ushindi wa Kipyegon umeifanya Kenya kupata medali ya dhahabu kila siku kuanzia Jumapili na mpaka sasa ina medali tatu za dhahabu na tatu za fedha na kuongoza bara la Afrika ikifuatiwa na Afrika Kusini yenye medali moja ya dhahabu, nne za fedha na moja ya shaba

    Kama unakumbuka kwa muda sasa maeneo ya kariakoo yamekuwa hayana wamachinga katika maeneo ya barabara na kuacha njia nyingi kuwa wazi. Lakini kufuatia tamko la Mh. Raisi wamachinga hao wamerejea kwa kasi kubwa za mitaa ya kariakoo pembezoni mwa barabara huku suala hilo likiwa limefurahiwa na asiilimia kubwa ya wamachinga hao. Lakini kwa upande mwingine baadhi ya watu imeonekana ni kero kwao hasa wamiliki wa maduka kwani wanasema kuwa wamachinga hao wamekuwa wakiuza vitu hivyo kwa bei ya chini na kusababisha wateja kukimbilia kwao. Pia wengine wamelalamikia suala hilo kwani wamachinga hao wamekuwa wakileta shida katika maeneo ya barabara kwa kupanga vitu hadi maeneo ya barabara. 

    Kufuatia suala hilo Mh. Mkuu wa Mkoa wa Dar es salaam ametoa tamko kuhusiana na suala hilo. Msikilize hapo chini.

    Chanzo cha video VOA Swahili

    Sintofahamu ya wamachinga jijini Dar es salaam, Tanzania. Dina anakuelezea zaidi.


    Kama unakumbuka kwa muda sasa maeneo ya kariakoo yamekuwa hayana wamachinga katika maeneo ya barabara na kuacha njia nyingi kuwa wazi. Lakini kufuatia tamko la Mh. Raisi wamachinga hao wamerejea kwa kasi kubwa za mitaa ya kariakoo pembezoni mwa barabara huku suala hilo likiwa limefurahiwa na asiilimia kubwa ya wamachinga hao. Lakini kwa upande mwingine baadhi ya watu imeonekana ni kero kwao hasa wamiliki wa maduka kwani wanasema kuwa wamachinga hao wamekuwa wakiuza vitu hivyo kwa bei ya chini na kusababisha wateja kukimbilia kwao. Pia wengine wamelalamikia suala hilo kwani wamachinga hao wamekuwa wakileta shida katika maeneo ya barabara kwa kupanga vitu hadi maeneo ya barabara. 

    Kufuatia suala hilo Mh. Mkuu wa Mkoa wa Dar es salaam ametoa tamko kuhusiana na suala hilo. Msikilize hapo chini.

    Chanzo cha video VOA Swahili



    Kwa utafiti mfupi na wa haraka nimegundua nchi ambazo ‪raia‬ wake ni wachapakazi ndizo zenye maendeleo makubwa duniani. Hivyo nikakumbuka ile tafiti ya watu, sikumbuki taasisi gani waliyofanya wakasema katika Afrika mashariki ‪‎Watanzania ndio huongoza kwa matumizi ya mitandao ya kijamii. Ndipo nikafanya connection kati ya maendeleo na mitandao ya kijamii na kuwaza labda Tanzania hatuna maendeleo makubwa kwa sababu ya matumizi makubwa na hasi ya mitandao ya kijamii inayopelekea kusifanyike kazi za kimaendeleo ipasavyo.

    Nikawa natafuta mfano mahususi na kupata mfano ambao unathibitisha hilo. Mfano niliyoichukua ni katika kundi moja la WhatsApp nililoachana nalo baada ya kukaa kwa muda wa wiki mbili tu. Kwanza niliona ajabu sana siku za kazi (Jumatatu - Ijumaa) watu wako bize kuchati mambo yasiyokuwa na maana na wanachangamka kweli kweli. Lakini siku za wikendi walikuwa kimya kabisa, ndipo nikajithibitishia kuwa laiti kama ule muda mrefu wa kuchati ungekuwa unatumika ipasavyo kwenye kazi ninauhakika uzalishaji mali na huduma ungekuwa mkubwa sana katika sekta zote yaani binafsi na serikalini. Pia kungekuwa na ufanisi mkubwa sana katika kazi kwani muda wa kazi watu wangefanya kazi kwa umakini zaidi na muda wa mapumziko baada ya kazi na siku za wikendi zingetumika kuchati.

    NB: Time management is a vital factor for sustainable Development

    Matumizi ya mitandao ya kijamii na maendeleo ya Watanzania/Tanzania




    Kwa utafiti mfupi na wa haraka nimegundua nchi ambazo ‪raia‬ wake ni wachapakazi ndizo zenye maendeleo makubwa duniani. Hivyo nikakumbuka ile tafiti ya watu, sikumbuki taasisi gani waliyofanya wakasema katika Afrika mashariki ‪‎Watanzania ndio huongoza kwa matumizi ya mitandao ya kijamii. Ndipo nikafanya connection kati ya maendeleo na mitandao ya kijamii na kuwaza labda Tanzania hatuna maendeleo makubwa kwa sababu ya matumizi makubwa na hasi ya mitandao ya kijamii inayopelekea kusifanyike kazi za kimaendeleo ipasavyo.

    Nikawa natafuta mfano mahususi na kupata mfano ambao unathibitisha hilo. Mfano niliyoichukua ni katika kundi moja la WhatsApp nililoachana nalo baada ya kukaa kwa muda wa wiki mbili tu. Kwanza niliona ajabu sana siku za kazi (Jumatatu - Ijumaa) watu wako bize kuchati mambo yasiyokuwa na maana na wanachangamka kweli kweli. Lakini siku za wikendi walikuwa kimya kabisa, ndipo nikajithibitishia kuwa laiti kama ule muda mrefu wa kuchati ungekuwa unatumika ipasavyo kwenye kazi ninauhakika uzalishaji mali na huduma ungekuwa mkubwa sana katika sekta zote yaani binafsi na serikalini. Pia kungekuwa na ufanisi mkubwa sana katika kazi kwani muda wa kazi watu wangefanya kazi kwa umakini zaidi na muda wa mapumziko baada ya kazi na siku za wikendi zingetumika kuchati.

    NB: Time management is a vital factor for sustainable Development
    • Zoezi la kuhesabu kura limefikia tamati nchini Zambia kwa vituo vyote 156 vya kupigia kura kuwasilisha kura zao na kuhesabiwa. Akitangaza matokeo hayo Mh. Esau Chulu aliyepewa dhamana ya kumtangaza raisi alimtangaza aliyekuwa Raisi wa awamu iliyopita Mh. Edgar Lungu kuwa ndiye raisi mpya wa nchi ya Zambia akiwaacha mbali wenzake wa upinzani kwa kura 1,860,877 huku mpinzani wake mkubwa kutoka UPND, Ndugu Hichilema Hakainde akimkaribia kwa tofauti ya kura zaidi ya laki moja ambapo alipata kura 1,760,347.
    • .

    • Consolidated 156 Constituencies PF-1,860,877
      UPND-1,760,347
      FDD-24,149
      PAC- 15,791
      RAINBOW-9,504
      UPP-9,221
      UNIP-8,928
      DA-2,378
      GREENS-4,515

      • 9 hours ago
        • 9 hours ago
          • 12 hours ago
            • 12 hours ago
              • a day ago
                • a day ago

                Edgar Chagwa Lungu ashinda uchaguzi mkuu wa uraisi nchini Zambia

                • Zoezi la kuhesabu kura limefikia tamati nchini Zambia kwa vituo vyote 156 vya kupigia kura kuwasilisha kura zao na kuhesabiwa. Akitangaza matokeo hayo Mh. Esau Chulu aliyepewa dhamana ya kumtangaza raisi alimtangaza aliyekuwa Raisi wa awamu iliyopita Mh. Edgar Lungu kuwa ndiye raisi mpya wa nchi ya Zambia akiwaacha mbali wenzake wa upinzani kwa kura 1,860,877 huku mpinzani wake mkubwa kutoka UPND, Ndugu Hichilema Hakainde akimkaribia kwa tofauti ya kura zaidi ya laki moja ambapo alipata kura 1,760,347.
                • .

                • Consolidated 156 Constituencies PF-1,860,877
                  UPND-1,760,347
                  FDD-24,149
                  PAC- 15,791
                  RAINBOW-9,504
                  UPP-9,221
                  UNIP-8,928
                  DA-2,378
                  GREENS-4,515

                  • 9 hours ago
                    • 9 hours ago
                      • 12 hours ago
                        • 12 hours ago
                          • a day ago
                            • a day ago
                            ALIYEKUA Mwenyekiti wa Chama Cha Wananchi (CUF), Profesa Ibrahim Lipumba, ametoswa rasmi kuwania nafasi hiyo katika uchaguzi wa chama hicho unaotarajiwa kufanyika Agosti 21 mwaka huu, kupitia Mkutano Mkuu Maalumu.


                            Hali hiyo imebainika baada ya kuteuliwa kwa majina ya watu tisa kwa ajili ya kuwania nafasi hiyo ya uenyekiti, huku jina la Profesa Lipumba likikosekana katika orodha hiyo.

                            Kwa mujibu wa taarifa iliyotolewa jana na Mkurugenzi wa Mipango na Uchaguzi wa chama hicho, Shaweji Mketo, pia majina manne yameteuliwa kuwania nafasi ya Makamu Mwenyekiti likiwamo jina la Dk. Juma Duni Hajji ambaye anatetea nafasi yake. 

                            Mwishoni mwa mwaka jana, Dk. Hajji alijiuzulu nafasi hiyo na kujiunga na Chama cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema), ambapo aliteuliwa kuwa mgombea mwenza wa urais akiwa na Edward Lowassa aliyeungwa mkono na vyama vinavyounda Umoja wa Katiba ya Wananchi (Ukawa). 

                            Katika taarifa hiyo, Mketo alisema nafasi nyingine zinazowaniwa kwenye uchaguzi huo ni pamoja na nafasi nne za wajumbe wa Baraza Kuu la Uongozi la Taifa wa Kanda ya Nyanda za juu Kusini ambapo mjumbe yeyote anaweza kugombea kutoka kanda hiyo na nafasi moja ya mjumbe kutoka Kanda ya Kati ambapo mjumbe yeyote wa Mkutano Mkuu Taifa kutoka kanda hiyo anaweza kugombea. 

                            Alisema nafasi moja ya mjumbe kutoka Kanda ya Ziwa ambayo ni ya mwanamke anaweza kugombea mjumbe yoyote na nafasi moja kutoka Kanda ya Kaskazini ambapo mjumbe yeyote kutoka kanda hiyo pia anaweza kugombea. 

                            Aliyataja majina tisa ya wanaowania nafasi ya mwenyekiti na taaluma zao kwenye mabano kuwa ni pamoja na Abdul Omary Zowo (Mhandisi wa Ndege za Kivita), James Mahangi (Maabara), Joseph Rhobi (Fundi Seremala), Juma Nkumbi (Mtaalamu wa Kompyuta), Salum Barwany (Fundi Magari), Selemani Khatibu, Twaha Taslima (Mwanasheria), Zuberi Kuchauka (FTC Mechanical) na Riziki Mngwali (Usuluhishi wa migogoro). 

                            Mketo alisema, majina manne ambayo yanawania nafasi ya makamu mwenyekiti na taaluma zao kwenye mabano ni pamoja na Dk. Juma Ameir Muchi (Daktari), Juma Duni Hajji (Mchumi), Mussa Hajji Kombo na Salim Abdallah Bimani. 

                            Alisema, Mkutano Mkuu Maalumu wa kupitisha majina hayo unatarajiwa kufanyika Agosti 21 mwaka huu, jijini Dar es Salaam ambao utaweza kuziba nafasi zilizoachwa wazi 

                            Alisema kuwa chama hicho kilitoa utaratibu wa uchukuaji wa fomu hizo za kuomba nafasi za uongozi ambapo wagombea walitakiwa kwenda kwenye ofisi za makatibu wa wilaya kwa ajili ya kuchukua fomu hizo, hali iliyosaidia kufanikisha zoezi hilo. 

                            Alisema kutokana na hali hiyo, siku ya mwisho ya kuwasilisha taarifa za wagombea hao kwenye ofisi za makatibu wa wilaya ilikua Agosti 10 mwaka huu. 

                            “Naomba niwashukuru wanachama na viongozi wetu katika ngazi zote nchini kwa kuhamasisha wanachama wenzao ambao wameweza kuchukua fomu za kuwania nafasi ya uongozi ndani ya chama.

                            Source: JGM Blog

                            CUF wamtosa rasmi Prof. Lipumba, wataja waliopenya Juma Duni Hajji yumo

                            ALIYEKUA Mwenyekiti wa Chama Cha Wananchi (CUF), Profesa Ibrahim Lipumba, ametoswa rasmi kuwania nafasi hiyo katika uchaguzi wa chama hicho unaotarajiwa kufanyika Agosti 21 mwaka huu, kupitia Mkutano Mkuu Maalumu.


                            Hali hiyo imebainika baada ya kuteuliwa kwa majina ya watu tisa kwa ajili ya kuwania nafasi hiyo ya uenyekiti, huku jina la Profesa Lipumba likikosekana katika orodha hiyo.

                            Kwa mujibu wa taarifa iliyotolewa jana na Mkurugenzi wa Mipango na Uchaguzi wa chama hicho, Shaweji Mketo, pia majina manne yameteuliwa kuwania nafasi ya Makamu Mwenyekiti likiwamo jina la Dk. Juma Duni Hajji ambaye anatetea nafasi yake. 

                            Mwishoni mwa mwaka jana, Dk. Hajji alijiuzulu nafasi hiyo na kujiunga na Chama cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema), ambapo aliteuliwa kuwa mgombea mwenza wa urais akiwa na Edward Lowassa aliyeungwa mkono na vyama vinavyounda Umoja wa Katiba ya Wananchi (Ukawa). 

                            Katika taarifa hiyo, Mketo alisema nafasi nyingine zinazowaniwa kwenye uchaguzi huo ni pamoja na nafasi nne za wajumbe wa Baraza Kuu la Uongozi la Taifa wa Kanda ya Nyanda za juu Kusini ambapo mjumbe yeyote anaweza kugombea kutoka kanda hiyo na nafasi moja ya mjumbe kutoka Kanda ya Kati ambapo mjumbe yeyote wa Mkutano Mkuu Taifa kutoka kanda hiyo anaweza kugombea. 

                            Alisema nafasi moja ya mjumbe kutoka Kanda ya Ziwa ambayo ni ya mwanamke anaweza kugombea mjumbe yoyote na nafasi moja kutoka Kanda ya Kaskazini ambapo mjumbe yeyote kutoka kanda hiyo pia anaweza kugombea. 

                            Aliyataja majina tisa ya wanaowania nafasi ya mwenyekiti na taaluma zao kwenye mabano kuwa ni pamoja na Abdul Omary Zowo (Mhandisi wa Ndege za Kivita), James Mahangi (Maabara), Joseph Rhobi (Fundi Seremala), Juma Nkumbi (Mtaalamu wa Kompyuta), Salum Barwany (Fundi Magari), Selemani Khatibu, Twaha Taslima (Mwanasheria), Zuberi Kuchauka (FTC Mechanical) na Riziki Mngwali (Usuluhishi wa migogoro). 

                            Mketo alisema, majina manne ambayo yanawania nafasi ya makamu mwenyekiti na taaluma zao kwenye mabano ni pamoja na Dk. Juma Ameir Muchi (Daktari), Juma Duni Hajji (Mchumi), Mussa Hajji Kombo na Salim Abdallah Bimani. 

                            Alisema, Mkutano Mkuu Maalumu wa kupitisha majina hayo unatarajiwa kufanyika Agosti 21 mwaka huu, jijini Dar es Salaam ambao utaweza kuziba nafasi zilizoachwa wazi 

                            Alisema kuwa chama hicho kilitoa utaratibu wa uchukuaji wa fomu hizo za kuomba nafasi za uongozi ambapo wagombea walitakiwa kwenda kwenye ofisi za makatibu wa wilaya kwa ajili ya kuchukua fomu hizo, hali iliyosaidia kufanikisha zoezi hilo. 

                            Alisema kutokana na hali hiyo, siku ya mwisho ya kuwasilisha taarifa za wagombea hao kwenye ofisi za makatibu wa wilaya ilikua Agosti 10 mwaka huu. 

                            “Naomba niwashukuru wanachama na viongozi wetu katika ngazi zote nchini kwa kuhamasisha wanachama wenzao ambao wameweza kuchukua fomu za kuwania nafasi ya uongozi ndani ya chama.

                            Source: JGM Blog





                            PART 1 - DANCING

                            PART 2 - DANCING

                            Masanja Mkandamizaji afunga ndoa, Mabachela wazidi pungua mjini. Jionee baadhi ya video na picha live kutoka ukumbini






                            PART 1 - DANCING

                            PART 2 - DANCING


                            Mwanariadha wa Kenya mwanadada Jemima Sumgong ameshinda mbio za Marathon na kubeba medali ya dhahabu katika michuano ya Olympic nchini Brazil leo.


                            Sumgong,31,ameshinda kwa kutumia saa 2 na dk 24:04 na amekuwa ni mwanamke wa kwanza wa Kenya kuchukua medali ya dhahabu ya Olympic katika mbio za Marathon.

                            Mwanariadha mwanadada wa Kenya abeba medali ya dhahabu katika michuano ya Olympic



                            Mwanariadha wa Kenya mwanadada Jemima Sumgong ameshinda mbio za Marathon na kubeba medali ya dhahabu katika michuano ya Olympic nchini Brazil leo.


                            Sumgong,31,ameshinda kwa kutumia saa 2 na dk 24:04 na amekuwa ni mwanamke wa kwanza wa Kenya kuchukua medali ya dhahabu ya Olympic katika mbio za Marathon.
                            1. Kitu cha muhimu ni kutoka nje salama haraka iwezekanavyo (as soon as possible).
                            2. Hakikisha (ensure) kila siku mlango wa dharura (emergency exit) ya nyumba ni umekaa kwa urahisi iwezekanvyo (as simple as possible). Kila mtu ajue funguo za milango ya kutokea zinapowekwa, Have an ermegence exit whenever possible.
                            3. Fahamu kwamba ktk matukio mengi ya moto (in most cases) kinachoua ni moshi kabla ya moto, hivyo ukiona dalili ya moshi hakikisha unakuwa na kitambaa kibichi cha kujifunika puani na mdomoni, na kama moshi umeanza kuingia ulipo tambaa chini (crawl down) sababu hewa ya uhai (oxygen) ina uzito (density) kubwa kuliko hewa ya kifo (carbon monoxide) hivyo inakuwa imekandamizwa chini sentimita chache kutoka kwenye sakafu (few centimeters from the floor). Hivyo tembea kwa kutambaa.
                            4. Hakikisha unawajulisha watu wote (Ensure you alert everybody) kama wamelala ili waweze kutoka nje haraka.
                            5. Achana na fikra ya kuokoa vitu, ktk hatua hii cha muhimu ni kuokoa uhai kwanza.
                            6. Kumbuka, muda ni kitu cha msingi, fanya haraka iwezekanavyo (quick as possible) katika kujiokoa na kuokoa wengine.
                            7. Ni muhimu nyumba zetu kuziwekea kiashiria moshi (smoke detectors) na pia kizima moto (fire extinguishers). Kugundua haraka (early detection) ya moto ni muhimu sana ili kuweza kuudhibiti kirahisi. Smoke detector ni mashine ya elektroniki ambayo inagundua moshi ktk hatua ya mwanzo kabisa na itapiga kelele (alarm) kwa sauti ya juu, itakusaidia kuamka hata kama upo usingizini na kuweza kujiokoa na kuokoa wengine na kuuzima moto kabla hujashika kasi.
                            Na. Haji Mnasi (DED-Ileje District)

                            Tujifunze jinsi ya kujiokoa ikitokea dharura ya moto ndani

                            1. Kitu cha muhimu ni kutoka nje salama haraka iwezekanavyo (as soon as possible).
                            2. Hakikisha (ensure) kila siku mlango wa dharura (emergency exit) ya nyumba ni umekaa kwa urahisi iwezekanvyo (as simple as possible). Kila mtu ajue funguo za milango ya kutokea zinapowekwa, Have an ermegence exit whenever possible.
                            3. Fahamu kwamba ktk matukio mengi ya moto (in most cases) kinachoua ni moshi kabla ya moto, hivyo ukiona dalili ya moshi hakikisha unakuwa na kitambaa kibichi cha kujifunika puani na mdomoni, na kama moshi umeanza kuingia ulipo tambaa chini (crawl down) sababu hewa ya uhai (oxygen) ina uzito (density) kubwa kuliko hewa ya kifo (carbon monoxide) hivyo inakuwa imekandamizwa chini sentimita chache kutoka kwenye sakafu (few centimeters from the floor). Hivyo tembea kwa kutambaa.
                            4. Hakikisha unawajulisha watu wote (Ensure you alert everybody) kama wamelala ili waweze kutoka nje haraka.
                            5. Achana na fikra ya kuokoa vitu, ktk hatua hii cha muhimu ni kuokoa uhai kwanza.
                            6. Kumbuka, muda ni kitu cha msingi, fanya haraka iwezekanavyo (quick as possible) katika kujiokoa na kuokoa wengine.
                            7. Ni muhimu nyumba zetu kuziwekea kiashiria moshi (smoke detectors) na pia kizima moto (fire extinguishers). Kugundua haraka (early detection) ya moto ni muhimu sana ili kuweza kuudhibiti kirahisi. Smoke detector ni mashine ya elektroniki ambayo inagundua moshi ktk hatua ya mwanzo kabisa na itapiga kelele (alarm) kwa sauti ya juu, itakusaidia kuamka hata kama upo usingizini na kuweza kujiokoa na kuokoa wengine na kuuzima moto kabla hujashika kasi.
                            Na. Haji Mnasi (DED-Ileje District)

                            Na: William Haule Tematema,
                            Mwenyekiti, 
                            Jukwaa la Mijadala, Tafiti na Ushauri.

                            Mnamo tarehe 17/12/1996, Umoja wa Mataifa ulipitisha na kuitangaza tarehe 12 ya mwezi wa 8 kila mwaka kuwa ni siku ya kimataifa ya vijana. Hivyo tarehe 12/08/2016 , vijana wa Tanzania wanaungana na vijana wenzao wa ulimwenguni kote kusheherekea siku hii. Kaulimbiu ya mwaka huu ya maadhimisho ya siku hii ya vijana inasema 'Kuelekea 2030: Tutokomeze umasikini ili tufikie malengo ya uzalishaji na matumizi endelevu'.

                            Uzalishaji endelevu ni uzalishaji wa huduma au bidhaa kwa kutumia michakato (processes) na mifumo (systems) ambayo haiharibu mazingira, inatumia nishati na maliasili kwa kiasi kidogo, inaleta faida kubwa ya kiuchumi, ni salama kwa wafanyakazi, watumiaji na jamii kwa ujumla.

                            Matumizi endelevu maana yake ni kitendo cha kutumia rasilimali au huduma zilizozalishwa kiasi cha kutosheleza kizazi cha sasa na kuacha akiba ya rasilimali au huduma hizo kwa kizazi kijacho. Kwa lugha nyingine ni kuwa, maendeleo ya kesho yanapaswa kuandaliwa leo, na maendeleo ya keshokutwa yanapaswa kuandaliwa leo na kesho. Maendeleo endelevu ni zao la fikra endelevu, uzalishaji endelevu na matumizi yenye mipaka.

                            Kwa mujibu wa sera ya Taifa ya Maendeleo ya Vijana ya mwaka 1996 na kufanyiwa marekebisho mwaka 2007, kijana ni mtu mwenye umri kuanzia miaka 15 hadi 24. Kwa mujibu wa sensa ya watu na makazi ya Tanzania ya mwaka 2012, vijana ni zaidi ya asilimia 35 ya watanzania wote.
                            Katika taifa lolote lile, vijana ni nguzo muhimu katika shughuli na masuala mbalimbali, iwe ni shughuli za ujenzi, vita, siasa, n.k. Vijana wana hamu, shauku, ndoto na matumaini makubwa ya maendeleo, huku wakiwa na nguvu nyingi na akili zao zikiwa zinachemka.

                            Lengo kuu la kaulimbiu ya mwaka huu ya siku ya kimataifa ya vijana ni kuhimiza vijana kuwa mstari wa mbele katika kufikia malengo ya Ajenda ya 2030 ya Maendeleo endelevu. Hivyo, kaulimbiu hii inawakumbusha vijana wa kitanzania kuwa, wana nafasi kubwa ya kuchangia au kulisaidia taifa lao kuyafikia maendeleo endelevu, kwa njia mbalimbali. Je ni mambo gani vijana wanapaswa kufanya ili kufikia Malengo ya Maendeleo Endelevu?

                            Kwanza, vijana wa kitanzania wanapaswa kuwa na fikra yakinifu. Ufikiri yakinifu ni suala muhimu sana kwa vijana. Ufikiri yakinifu ndio hupelekea uvumbuzi na ubunifu wa vitu na mambo mbalimbali. Kama ambavyo John F. Kennedy, Rais wa Marekani miaka ya 1961 - 1963, aliposema "usifikirie kuwa nchi yako itakufanyia nini, ila fikiria utaifanyia nini nchi yako".Hii inamaanisha kuwa vijana wanatakiwa kuja na mawazo mapya yenye maendeleo chanya kwa taifa. Lakini pia vijana ni lazima wajue umuhimu wa kusoma, kwa kuwa kusoma au kujisomea ndio hupelekea kuwa na fikra yakinifu na upeo mpana. Kuna usemi wa lugha ya kingereza unaosema "the reading nation, is the leading nation". Kwa tafsiri isiyo sahihi ya usemi huu ni kwamba, 'taifa linaloongoza, ni taifa lenye watu wanaosoma'. Ukweli katika hili ni kwamba, vijana wa kitanzania ni wavivu wa kusoma, na hata wale wachache wanaosoma, husoma kwa kujifurahisha. Kupitia kusoma, ndipo unaweza kupata mawazo mapya ya maendeleo yatakayobadili taifa letu. Vijana watakuwa wadau wazuri na viongozi bora wa taifa, endapo watakuwa wanajua mambo mengi hususani yanayohusiana na maendeleo, jambo ambalo linahitaji kujifunza kupitia kujisomea kwa kila siku.

                            Pili, vijana wanapaswa kuwa wabunifu. Gurudumu la maendeleo la taifa lolote, hutegemea sana ubunifu na uzalishaji wa vijana wa taifa hilo. Hii inamaanisha kwamba, taifa ambalo vijana wake hawafikiri, si wabunifu na ni wavivu katika uzalishaji mali, taifa hilo kamwe haliwezi kuendelea. Kila kona ya nchi kwa sasa, vijana wengi wanalia na tatizo la ajira, jambo ambalo nakubaliana nalo kwa asilimia mia moja. Lakini kwa upande mwingine vijana wanapaswa wakumbuke kanuni ya kwanza ya mwendokasi ya Isaack Newton inasema, "hakuna kitu kinachoweza kujongea kutoka sehemu moja kwenda nyingine, pasipo kutumika nguvu". Tafsiri ya kanuni hii, inaweza kuwa inakatisha tamaa hasa kwa wale wanasubiri kuajiriwa. Lakini huo ndio ukweli. Huu ni muda wa vitendo. Ni muda muafaka wa vijana kupanua wigo wa kukuza uchumi wao binafsi na uchumi wa taifa, kwa kufanya ujasiriamali, kilimo, au ufudi stadi. Vijana hawapaswi kusubiri hadi wawe na mtaji mkubwa ili kuanzisha biashara. Wanaweza kuanza biashara kwa mtaji mdogo wa fedha, ambapo kutokea hapo wanaweza kukuza mitaji yao na hatimaye kuzifikia ndoto zao. Kuwekeza na kufanya biashara katika sekta zinazoajiri na kuleta faida kubwa kama sekta za kilimo, viwanda, usafirishaji, mawasiliano, n.k.

                            Tatu, vijana wanapaswa kuwa chachu ya mabadiliko. Vijana ni lazima wawe chachu ya mabadiliko. Na mabadiliko hayo hayana budi kuanzia kwao. Ni lazima watumie uwezo wao kuisaidia serikali katika kutekeleza sera zake, lakini pia lazima wapinge kwa nguvu zote aina zote za unyonyaji unaofanywa na mtu au kundi la watu dhidi ya umma, na pia hata unyonyaji unaofanywa na kundi kubwa dhidi ya kundi dogo au mtu mmoja.

                            Nne, Vijana wanapaswa kuonyesha mfano mzuri wa aina ya uongozi yenye tija kwa kizazi cha sasa na kijacho. Vijana ni lazima washiriki katika kufanya maamuzi kwa kujiunga na kushiriki katika siasa. Kada ya uongozi ilikuwa imetawaliwa kwa kiasi kikubwa na wazee ambao walidhani kuwa suala la kujenga na kulitumikia taifa, ni jukumu lao na si la vijana, kwa madai kuwa vijana ni taifa la kesho. Lakini hiyo kesho mara nyingi ilikuwa haifiki. Kauli na misemo kama hii imewafanya vijana wakae pembeni na kuacha kushiriki pamoja na kutimiza majukumu yao wakidhani kuwa muda wao wa kutimiza majukumu kwa taifa bado. Taifa lenye vijana wanaojitambua, ni taifa litakaloendelea, na taifa lenye vijana wasiojitambua ni taifa lenye safari ndefu ya maendeleo. Vijana wengi wamedhihirisha kuwa wanaweza kuwa viongozi wazuri au kuwa na mchango mkubwa katika taifa, ili hali wana umri mdogo. Mfano Mwl. Nyerere, alianza kuongoza harakati za kudai Uhuru akiwa na miaka 30, na akaanza kuhudumu nafasi ya Urais wananchi akiwa na miaka 39. Salim Ahmed Salim alihudumu kama balozi wa Tanzznia nchini Misri akiwa na miaka 22. John Samuel Malechela alihudumu kama balozi wa Tanzania kuwakilisha Umoja wa Mataifa akiwa na miaka 28, huku Jenerali Mrisho Sarakikya alikuwa Mkuu wa Majeshi akiwa na miaka 30. Bila kumsahau Hayati Edward Moringe Sokoine, aliyekuwa Waziri Mkuu wa Tanzania kwa vipindi viwili tofauti. Vijana hawa wote walihudumu nafasi zao kwa weledi na uwezo mkubwa.

                            Tano, vijana wanapaswa kuwa na uzalendo kwa taifa lao. Kwa sasa, uzalendo ambayo ni tunu muhimu sana, imepotea miongoni mwa vijana wengi. Ili taifa liweze kustawi, ni lazima watu wake wakiwemo vijana, wawe na mapenzi ya dhati na yasiyo na mipaka kwa taifa lao. Maovu yote yanayofanyika katika taifa hili, kama vile rushwa ufisadi, ukwepaji kodi, utakatishaji fedha, na mengine mengi, ni matokeo ya kukosekana kwa uzalendo. Kama vijana wa kitanzania, uzalendo ni lazima uonekane katika maisha yao ya kila siku. Uzalendo unapojengeka ndani ya mioyo na akili za vijana wa kitanzania, itawafanya vijana hao waone kuwa Tanzania ni mali yao, na hivyo ni jukumu lao kuilinda. Watatumia nguvu zao, akili zao na ujuzi wao kulijenga taifa lao kwa maslahi ya kizazi chaleo na kesho. Kama vijana watakuwa wazalendo, wataweza kupinga rushwa na aina zote za uhujumu uchumi, na hata siku wakipewa dhamana katika ofisi za serikali au taasisi binafsi, wat aendelea kuyapinga maovu.

                            Sita, Vijana wanapaswa kufanya kazi kwa bidii. Vijana ni kama injini ya gari. Bila injini, gari haliwezi kutembea. Vivyo hivyo, taifa bila vijana, haliwezi kuendelea. Kundi la vijana ni uti wa mgongo wa taifa. Vijana ni injini ya uzalishaji na maendeleo, kwa kuwa ndiyo nguvukazi katika uzalishaji wa mazao, bidhaa au huduma. ⁠⁠ Hivyo wanapaswa kuwa wepesi wa kujifunza, kufanya kazi katika mazingira magumu na yenye presha, na kuleta mafanikio makubwa katika taasisi au taifa.

                            Saba, vijana wanapaswa kuwa mabalozi wa kusambaza kabari mbalimbali zinazohusu maendeleo. Ni lazima kuwe na taasisi za vijana ambazo ni kubwa na zenye nguvu, ambazo zitakuwa ni majukwaa ya vijana kujihusisha na shughuli za ujenzi wa Taifa ikiwa ni pamoja na kuelimisha jamii kuhusu maendeleo ya taifa lao na Tanzania ya lwo na kesho. Mfano, kwa sasa tunazungumzia utekelezaji wa maendeleo endelevu, lakini katika uhalisia zaidi ya nusu ya watanzania hawajui kama kuna kitu kinaitwa Ajenda ya Maendeleo Endelevu. Hivyo katika mazingira haya, nchi haiwezi kufikia malengo hayo ya maendeleo endelevu.

                            Lakini kwa upande mwingine pia, serikali na jamii kwa ujumla pia haipaswi kukaa nyuma katika kuwajengea vijana katika kuchangia kuleta maendeleo maendelevu. Vijana wanatakiwa kufundishwa maarifa na ujuzi unaoakisi maendeleo ya taifa husika. Pia vijana wanapaswa kujua kusoma, kuandika, kufikiri, kuchambua na kujadili masuala mbalimbali yanayohusu taifa hilo. Baba wa taifa la Afrika Kusini, Hayati Nelson Rolihlahla Mandela (Madiba), alipata kusema kuwa "hakuna taifa linaloweza kuendelea, pasipo na kuelimika kwa watu wake".

                            Nguvu na upeo wa akili za vijana, ni kama tochi inayomulika maendeleo ya Taifa. Katika dunia ya leo, maarifa na ujuzi ndio vimekuwa sarafu (fedha) ya dunia nzima. Lakini hakuna benki kuu ya sarafu hii, bali ni viongozi na jamii ndio hupanga jinsi ya kuzalisha sarafu hii, na jinsi ya kuitumia. Taifa linaweza kuwa na utajiri wa rasilimali kama gesi asili, madini au mafuta, lakini rasilimali hizi zinaweza kuwa hazina maana endapo faida inayotokana na rasilimali hizo, hazitawekezwa katika sekta muhimu kama elimu ambayo ndio shamba la fikra mpya.

                            Pia ni lazima taasisi zetu za elimu, hususani vyuo vya ufundi, vyuo vya kati na vyuo vikuu, viwaandae wahitimu wao kuwa watengeneza ajira na siyo kuwa wanasubiri kuajiriwa. Kijana anapoanza masomo ya chuo, anapaswa kujua kuwa atakapohitimu hapaswi kufikiria kuajiriwa au kurudi nyumbani na kuwategemea wazazi.

                            Nchi yetu kwa sasa imeathiriwa sana na siasa, hususani zisizo na tija. Wito wangu kwa wanasiasa wote ni kuwa, wanapaswa watambue kuwa wana jukumu la kuwajenga vijana, na siyo kuwatumia kwa maslahi yao binafsi kama vile kuwashawishi kufanya vurugu, maandamano yaliyo kinyume na sheria, n.k.
                            Mwisho, Kuna misemo inayosema kuwa "ukishindwa kupanga, unapanga kushindwa" na mwingine ukisema "vijana ni taifa la leo na kesho". Kama kweli vijana ni taifa la leo na kesho, basi leo ndio muda muafaka wa kuliandaa hilo taifa. Na kama tutashindwa kupanga kuliandaa leo taifa la kesho, basi tutapanga kushindwa katika taifa la kesho.

                            ⁠Wako comrade,
                            William Haule Tematema,
                            Mwenyekiti, 
                            Jukwaa la Mijadala, Tafiti na Ushauri. 
                            0657878416
                            williamhaule99@yahoo.com

                            Siku ya kimataifa ya vijana: nini mchango wavijana katika ujenzi wa taifa?


                            Na: William Haule Tematema,
                            Mwenyekiti, 
                            Jukwaa la Mijadala, Tafiti na Ushauri.

                            Mnamo tarehe 17/12/1996, Umoja wa Mataifa ulipitisha na kuitangaza tarehe 12 ya mwezi wa 8 kila mwaka kuwa ni siku ya kimataifa ya vijana. Hivyo tarehe 12/08/2016 , vijana wa Tanzania wanaungana na vijana wenzao wa ulimwenguni kote kusheherekea siku hii. Kaulimbiu ya mwaka huu ya maadhimisho ya siku hii ya vijana inasema 'Kuelekea 2030: Tutokomeze umasikini ili tufikie malengo ya uzalishaji na matumizi endelevu'.

                            Uzalishaji endelevu ni uzalishaji wa huduma au bidhaa kwa kutumia michakato (processes) na mifumo (systems) ambayo haiharibu mazingira, inatumia nishati na maliasili kwa kiasi kidogo, inaleta faida kubwa ya kiuchumi, ni salama kwa wafanyakazi, watumiaji na jamii kwa ujumla.

                            Matumizi endelevu maana yake ni kitendo cha kutumia rasilimali au huduma zilizozalishwa kiasi cha kutosheleza kizazi cha sasa na kuacha akiba ya rasilimali au huduma hizo kwa kizazi kijacho. Kwa lugha nyingine ni kuwa, maendeleo ya kesho yanapaswa kuandaliwa leo, na maendeleo ya keshokutwa yanapaswa kuandaliwa leo na kesho. Maendeleo endelevu ni zao la fikra endelevu, uzalishaji endelevu na matumizi yenye mipaka.

                            Kwa mujibu wa sera ya Taifa ya Maendeleo ya Vijana ya mwaka 1996 na kufanyiwa marekebisho mwaka 2007, kijana ni mtu mwenye umri kuanzia miaka 15 hadi 24. Kwa mujibu wa sensa ya watu na makazi ya Tanzania ya mwaka 2012, vijana ni zaidi ya asilimia 35 ya watanzania wote.
                            Katika taifa lolote lile, vijana ni nguzo muhimu katika shughuli na masuala mbalimbali, iwe ni shughuli za ujenzi, vita, siasa, n.k. Vijana wana hamu, shauku, ndoto na matumaini makubwa ya maendeleo, huku wakiwa na nguvu nyingi na akili zao zikiwa zinachemka.

                            Lengo kuu la kaulimbiu ya mwaka huu ya siku ya kimataifa ya vijana ni kuhimiza vijana kuwa mstari wa mbele katika kufikia malengo ya Ajenda ya 2030 ya Maendeleo endelevu. Hivyo, kaulimbiu hii inawakumbusha vijana wa kitanzania kuwa, wana nafasi kubwa ya kuchangia au kulisaidia taifa lao kuyafikia maendeleo endelevu, kwa njia mbalimbali. Je ni mambo gani vijana wanapaswa kufanya ili kufikia Malengo ya Maendeleo Endelevu?

                            Kwanza, vijana wa kitanzania wanapaswa kuwa na fikra yakinifu. Ufikiri yakinifu ni suala muhimu sana kwa vijana. Ufikiri yakinifu ndio hupelekea uvumbuzi na ubunifu wa vitu na mambo mbalimbali. Kama ambavyo John F. Kennedy, Rais wa Marekani miaka ya 1961 - 1963, aliposema "usifikirie kuwa nchi yako itakufanyia nini, ila fikiria utaifanyia nini nchi yako".Hii inamaanisha kuwa vijana wanatakiwa kuja na mawazo mapya yenye maendeleo chanya kwa taifa. Lakini pia vijana ni lazima wajue umuhimu wa kusoma, kwa kuwa kusoma au kujisomea ndio hupelekea kuwa na fikra yakinifu na upeo mpana. Kuna usemi wa lugha ya kingereza unaosema "the reading nation, is the leading nation". Kwa tafsiri isiyo sahihi ya usemi huu ni kwamba, 'taifa linaloongoza, ni taifa lenye watu wanaosoma'. Ukweli katika hili ni kwamba, vijana wa kitanzania ni wavivu wa kusoma, na hata wale wachache wanaosoma, husoma kwa kujifurahisha. Kupitia kusoma, ndipo unaweza kupata mawazo mapya ya maendeleo yatakayobadili taifa letu. Vijana watakuwa wadau wazuri na viongozi bora wa taifa, endapo watakuwa wanajua mambo mengi hususani yanayohusiana na maendeleo, jambo ambalo linahitaji kujifunza kupitia kujisomea kwa kila siku.

                            Pili, vijana wanapaswa kuwa wabunifu. Gurudumu la maendeleo la taifa lolote, hutegemea sana ubunifu na uzalishaji wa vijana wa taifa hilo. Hii inamaanisha kwamba, taifa ambalo vijana wake hawafikiri, si wabunifu na ni wavivu katika uzalishaji mali, taifa hilo kamwe haliwezi kuendelea. Kila kona ya nchi kwa sasa, vijana wengi wanalia na tatizo la ajira, jambo ambalo nakubaliana nalo kwa asilimia mia moja. Lakini kwa upande mwingine vijana wanapaswa wakumbuke kanuni ya kwanza ya mwendokasi ya Isaack Newton inasema, "hakuna kitu kinachoweza kujongea kutoka sehemu moja kwenda nyingine, pasipo kutumika nguvu". Tafsiri ya kanuni hii, inaweza kuwa inakatisha tamaa hasa kwa wale wanasubiri kuajiriwa. Lakini huo ndio ukweli. Huu ni muda wa vitendo. Ni muda muafaka wa vijana kupanua wigo wa kukuza uchumi wao binafsi na uchumi wa taifa, kwa kufanya ujasiriamali, kilimo, au ufudi stadi. Vijana hawapaswi kusubiri hadi wawe na mtaji mkubwa ili kuanzisha biashara. Wanaweza kuanza biashara kwa mtaji mdogo wa fedha, ambapo kutokea hapo wanaweza kukuza mitaji yao na hatimaye kuzifikia ndoto zao. Kuwekeza na kufanya biashara katika sekta zinazoajiri na kuleta faida kubwa kama sekta za kilimo, viwanda, usafirishaji, mawasiliano, n.k.

                            Tatu, vijana wanapaswa kuwa chachu ya mabadiliko. Vijana ni lazima wawe chachu ya mabadiliko. Na mabadiliko hayo hayana budi kuanzia kwao. Ni lazima watumie uwezo wao kuisaidia serikali katika kutekeleza sera zake, lakini pia lazima wapinge kwa nguvu zote aina zote za unyonyaji unaofanywa na mtu au kundi la watu dhidi ya umma, na pia hata unyonyaji unaofanywa na kundi kubwa dhidi ya kundi dogo au mtu mmoja.

                            Nne, Vijana wanapaswa kuonyesha mfano mzuri wa aina ya uongozi yenye tija kwa kizazi cha sasa na kijacho. Vijana ni lazima washiriki katika kufanya maamuzi kwa kujiunga na kushiriki katika siasa. Kada ya uongozi ilikuwa imetawaliwa kwa kiasi kikubwa na wazee ambao walidhani kuwa suala la kujenga na kulitumikia taifa, ni jukumu lao na si la vijana, kwa madai kuwa vijana ni taifa la kesho. Lakini hiyo kesho mara nyingi ilikuwa haifiki. Kauli na misemo kama hii imewafanya vijana wakae pembeni na kuacha kushiriki pamoja na kutimiza majukumu yao wakidhani kuwa muda wao wa kutimiza majukumu kwa taifa bado. Taifa lenye vijana wanaojitambua, ni taifa litakaloendelea, na taifa lenye vijana wasiojitambua ni taifa lenye safari ndefu ya maendeleo. Vijana wengi wamedhihirisha kuwa wanaweza kuwa viongozi wazuri au kuwa na mchango mkubwa katika taifa, ili hali wana umri mdogo. Mfano Mwl. Nyerere, alianza kuongoza harakati za kudai Uhuru akiwa na miaka 30, na akaanza kuhudumu nafasi ya Urais wananchi akiwa na miaka 39. Salim Ahmed Salim alihudumu kama balozi wa Tanzznia nchini Misri akiwa na miaka 22. John Samuel Malechela alihudumu kama balozi wa Tanzania kuwakilisha Umoja wa Mataifa akiwa na miaka 28, huku Jenerali Mrisho Sarakikya alikuwa Mkuu wa Majeshi akiwa na miaka 30. Bila kumsahau Hayati Edward Moringe Sokoine, aliyekuwa Waziri Mkuu wa Tanzania kwa vipindi viwili tofauti. Vijana hawa wote walihudumu nafasi zao kwa weledi na uwezo mkubwa.

                            Tano, vijana wanapaswa kuwa na uzalendo kwa taifa lao. Kwa sasa, uzalendo ambayo ni tunu muhimu sana, imepotea miongoni mwa vijana wengi. Ili taifa liweze kustawi, ni lazima watu wake wakiwemo vijana, wawe na mapenzi ya dhati na yasiyo na mipaka kwa taifa lao. Maovu yote yanayofanyika katika taifa hili, kama vile rushwa ufisadi, ukwepaji kodi, utakatishaji fedha, na mengine mengi, ni matokeo ya kukosekana kwa uzalendo. Kama vijana wa kitanzania, uzalendo ni lazima uonekane katika maisha yao ya kila siku. Uzalendo unapojengeka ndani ya mioyo na akili za vijana wa kitanzania, itawafanya vijana hao waone kuwa Tanzania ni mali yao, na hivyo ni jukumu lao kuilinda. Watatumia nguvu zao, akili zao na ujuzi wao kulijenga taifa lao kwa maslahi ya kizazi chaleo na kesho. Kama vijana watakuwa wazalendo, wataweza kupinga rushwa na aina zote za uhujumu uchumi, na hata siku wakipewa dhamana katika ofisi za serikali au taasisi binafsi, wat aendelea kuyapinga maovu.

                            Sita, Vijana wanapaswa kufanya kazi kwa bidii. Vijana ni kama injini ya gari. Bila injini, gari haliwezi kutembea. Vivyo hivyo, taifa bila vijana, haliwezi kuendelea. Kundi la vijana ni uti wa mgongo wa taifa. Vijana ni injini ya uzalishaji na maendeleo, kwa kuwa ndiyo nguvukazi katika uzalishaji wa mazao, bidhaa au huduma. ⁠⁠ Hivyo wanapaswa kuwa wepesi wa kujifunza, kufanya kazi katika mazingira magumu na yenye presha, na kuleta mafanikio makubwa katika taasisi au taifa.

                            Saba, vijana wanapaswa kuwa mabalozi wa kusambaza kabari mbalimbali zinazohusu maendeleo. Ni lazima kuwe na taasisi za vijana ambazo ni kubwa na zenye nguvu, ambazo zitakuwa ni majukwaa ya vijana kujihusisha na shughuli za ujenzi wa Taifa ikiwa ni pamoja na kuelimisha jamii kuhusu maendeleo ya taifa lao na Tanzania ya lwo na kesho. Mfano, kwa sasa tunazungumzia utekelezaji wa maendeleo endelevu, lakini katika uhalisia zaidi ya nusu ya watanzania hawajui kama kuna kitu kinaitwa Ajenda ya Maendeleo Endelevu. Hivyo katika mazingira haya, nchi haiwezi kufikia malengo hayo ya maendeleo endelevu.

                            Lakini kwa upande mwingine pia, serikali na jamii kwa ujumla pia haipaswi kukaa nyuma katika kuwajengea vijana katika kuchangia kuleta maendeleo maendelevu. Vijana wanatakiwa kufundishwa maarifa na ujuzi unaoakisi maendeleo ya taifa husika. Pia vijana wanapaswa kujua kusoma, kuandika, kufikiri, kuchambua na kujadili masuala mbalimbali yanayohusu taifa hilo. Baba wa taifa la Afrika Kusini, Hayati Nelson Rolihlahla Mandela (Madiba), alipata kusema kuwa "hakuna taifa linaloweza kuendelea, pasipo na kuelimika kwa watu wake".

                            Nguvu na upeo wa akili za vijana, ni kama tochi inayomulika maendeleo ya Taifa. Katika dunia ya leo, maarifa na ujuzi ndio vimekuwa sarafu (fedha) ya dunia nzima. Lakini hakuna benki kuu ya sarafu hii, bali ni viongozi na jamii ndio hupanga jinsi ya kuzalisha sarafu hii, na jinsi ya kuitumia. Taifa linaweza kuwa na utajiri wa rasilimali kama gesi asili, madini au mafuta, lakini rasilimali hizi zinaweza kuwa hazina maana endapo faida inayotokana na rasilimali hizo, hazitawekezwa katika sekta muhimu kama elimu ambayo ndio shamba la fikra mpya.

                            Pia ni lazima taasisi zetu za elimu, hususani vyuo vya ufundi, vyuo vya kati na vyuo vikuu, viwaandae wahitimu wao kuwa watengeneza ajira na siyo kuwa wanasubiri kuajiriwa. Kijana anapoanza masomo ya chuo, anapaswa kujua kuwa atakapohitimu hapaswi kufikiria kuajiriwa au kurudi nyumbani na kuwategemea wazazi.

                            Nchi yetu kwa sasa imeathiriwa sana na siasa, hususani zisizo na tija. Wito wangu kwa wanasiasa wote ni kuwa, wanapaswa watambue kuwa wana jukumu la kuwajenga vijana, na siyo kuwatumia kwa maslahi yao binafsi kama vile kuwashawishi kufanya vurugu, maandamano yaliyo kinyume na sheria, n.k.
                            Mwisho, Kuna misemo inayosema kuwa "ukishindwa kupanga, unapanga kushindwa" na mwingine ukisema "vijana ni taifa la leo na kesho". Kama kweli vijana ni taifa la leo na kesho, basi leo ndio muda muafaka wa kuliandaa hilo taifa. Na kama tutashindwa kupanga kuliandaa leo taifa la kesho, basi tutapanga kushindwa katika taifa la kesho.

                            ⁠Wako comrade,
                            William Haule Tematema,
                            Mwenyekiti, 
                            Jukwaa la Mijadala, Tafiti na Ushauri. 
                            0657878416
                            williamhaule99@yahoo.com

                            Like, share and send to friends

                            Jiunge nasi